
“Халык инспекторы” дәүләт мәгълүмат системасы. Бу система турында район Башкарма комитеты җитәкчесе Эльмира Әхмәдиева белән әңгәмә бастырабыз.
“Халык инспекторы” кушымтасы нәрсәдән гыйбарәт һәм ул ни өчен төзелгән?
- “Халык инспекторы” – ул 2014 елның ноябрендә эшли башлаган дәүләт мәгълүмат системасы. Ул Татарстанда яшәүче һәр кешегә юл хәрәкәте һәм территорияне төзекләндерү өлкәсендәге административ хокук бозулар турында мобиль җайланмалар ярдәмендә хәбәрнамә бирергә мөмкинлек бирә. Төп максат – әлеге мәгълүматларны административ хокук бозулар турындагы эшләр башкарганда куллану.
2024 елның 9 сентябрендә кушымтада нинди үзгәрешләр булды?
- Бу көнне мобиль кушымтаның яңартылган версиясе чыкты. Төп яңалык –хокук бозуларны теркәү һәм каралган һәр гариза өчен аерым категорияләр буенча акчалата бүләк алу мөмкинлеге. Бу актив гражданнарны юл хәрәкәте иминлеген тәэмин итүгә җәлеп итүне һәм аларның җаваплылыгын арттыруны күздә тота.
Кулланучылар өчен матди файда нәрсәдән гыйбарәт?
- Юл хәрәкәте кагыйдәләрен бозу расланган өчен язылган штраф суммасының 25% ы өстәлә. 2024 елның сентябреннән системаның ярты ел эшләү дәверендә республика халкы 5,6 миллион сум акча эшләгән. Мәсәлән, кулланучыларның берсе 226 гариза җибәргән һәм 275 000 сум алган, ә икенчесе – 260 000 сум.
Гади кешегә кушымтадан файдалану никадәр катлаулы?
- Бик гади һәм юридик белем таләп итми. Төп функцияләр: геолокацияне үзгәртү: система төшерү вакытын һәм урынын ул үзе билгели. Аңлаешлы интерфейс: исемлектән хокук бозу категориясен сайлап алырга һәм фото яки видео куярга кирәк. Кушымта RuStore, Google Play һәм App Store кебек популяр платформаларда йөкләп алу өчен мөмкин.
Кушымта, хокук бозучыларны җәзалаудан тыш, җәмгыятькә нинди файда китерә?
– Төп максат – җәза бирү түгел, ә гомерләрне саклап калу. Даими контроль нәтиҗәсе машина йөртүчеләрне тәртипкә китерә: алар стресс хәлендә рульгә сирәгрәк утыралар, каршы як полосага сирәгрәк чыгып телефоннан сөйләшәләр. Бу җәзаның котылгысыз атмосферасын тудыра һәм, Татарстан Республикасының Цифрлы үсеш министры Илья Начвин билгеләп үткәнчә, куркыныч машина йөртүне теркәп, гражданнар бер-берсен җәрәхәтләрдән һәм аварияләрдән саклыйлар.
Нинди хокук бозулар өчен акча түлиләр?
- Түләү иң зур куркыныч тудырган җиде категория өчен генә түләнә:
1. Светофорның тыючы сигналына бару
2. Каршы як хәрәкәт полосасына чыгу
3. Җәяүлегә өстенлек бирмәү
4. Руль артында телефон куллану
5. Куркынычсызлык каешын кулланмау
6. Тукталыш сызыгыннан чыгу
7. Транспорт чарасыннан калдыклар ташлау.
Кем Халык инспекторы була ала һәм яшь чикләүләре бармы?
- Кулланучыларның яше 17 дән 67 яшькә кадәр. Бу актив гражданлык позициясенең һәркемгә мөмкин булуын исбатлый. Сез пассив күзәтүче булудан туктыйсыз һәм шәһәрне уңайлырак, куркынычсызрак итә торган системаның бер өлеше буласыз.
Кулланучылар өчен нинди дә булса кисәтүләр бармы?
- Кушымта тормышчан вәзгыятьне яхшыртуга юнәлдерелгән. Хокук бозуларны җаваплы рәвештә теркәгез, гаризаларыгыз каралсын һәм раслансын өчен законны үтәгез.